SỢ CON MA "ĐỒ ĐỘC"
Bà Đinh Thị Rỗi (48 tuổi) và ông Đinh Tà Với (53 tuổi, ở thôn Tà Cơm, xã Sơn Thủy, huyện Sơn Hà, Quảng Ngãi) lấy nhau và sinh được ba người con gái. Lần lượt họ đều lấy chồng và sống riêng. Nhờ sức khỏe, sự siêng năng của ông Với và các chàng rể, nương rẫy càng thêm tươi tốt, cuộc sống gia đình khấm khá hơn trước. Một lần ông Với phát hiện con trâu của mình nằm trên vũng máu với những cọc nhọn hoắt của cái bẫy thú rừng. Chủ nhân cái bẫy trên là một người dân tộc H,re sống trong làng.
Qua sự việc này, không ít người xầm xì cho rằng chủ nhân cái bẫy giết con trâu đang có “đồ độc” và tìm hại ông Với. Cũng từ đó, mỗi lần gặp mặt người này là ông Với hoảng sợ, đến mức ông phải bỏ nhà đi biệt tăm. Năm tháng sau, ông được người chị ruột tìm thấy và dẫn về nhà. Năm 1999, trong lễ khánh thành về nhà mới, gia đình ông Với tổ chức linh đình, cũng tại đây ông gặp người đàn ông nghi có “đồ độc”, ông Với lại sợ sệt, hoảng loạn.
Vài ngày sau đó, trong một đêm khuya, khi mọi người đều yên giấc thì ông Với lại bỏ nhà ra đi biệt tăm. Cả trăm người ở thôn Tà Cơm tỏa nhau đi tìm ông ròng rã gần sáu tháng trời nhưng tất cả đều vô vọng. Vậy là cả làng xem như ông Đinh Tà Với đã bị núi rừng bắt đi. Lễ cúng “Brai” (kêu gọi rừng núi trả ông về) gồm nhiều lễ vật đã được già làng Đinh Văn Đâm cầu khẩn suốt mấy ngày liền nhưng rồi núi rừng vẫn không tha...
Đinh Tà Với khi được người dân đưa từ rừng về tháng 8-2008
Những năm 2006 đến 2008, nhiều người ở xã Sơn Thủy, Sơn Kỳ và Sơn Hải (huyện Sơn Hà) đi vào khu rừng phía sau đỉnh núi Tà Cơm, phát hiện có một “người rừng” râu tóc dài lõa xõa, không một mảnh vải che thân. “Người rừng” dùng dao, rựa tấn công liên tục nên ít ai dám tới khu rừng rậm này.
Sự việc đã được người dân báo cáo lên chính quyền địa phương. Không ít lần địa phương cắt cử người đi bắt “người rừng” nhưng vẫn không thực hiện được. Sáng 4-8-2008, có năm thanh niên khỏe mạnh trong làng lên đường đi bắt “người rừng”. Gần một ngày đường, phát hiện luồng khói tại một hang núi, đám thanh niên nhẹ nhàng áp sát và nhìn thấy “người rừng”.
Cuộc rượt đuổi ngoạn mục băng qua nhiều ngọn núi, con suối, cuối cùng cũng bắt được “người rừng”. Nhìn kỹ, số thanh niên làng nhận ra đó là ông Đinh Tà Với, mất tích chín năm qua. “Người rừng” bị trói chân, tay và khiêng xuống núi. Về đến nhà, ông Với cứ gầm rú như một con thú, không nói được, không ăn uống, mặc quần áo vào là xé toang. Trước tình hình đó, chính quyền địa phương dùng ôtô của Trung tâm Y tế huyện Sơn Hà đưa thẳng ông Với xuống Bệnh viện đa khoa Quảng Ngãi điều trị.
Nhờ sự chăm sóc tận tình của y bác sĩ bệnh viện và gia đình, ông Với bắt đầu phục hồi lại các bản năng tự nhiên của con người.
GẶP “NGƯỜI RỪNG” TRỞ VỀ SAU GẦN BỐN NĂM
Một ngày đầu tháng 3-2012, chúng tôi đến nhà ông Đinh Tà Với. Vợ chồng ông đều lên núi làm rẫy, chăn trâu từ sáng sớm. Đợi đến tối vợ chồng ông mới lội bộ từ trên núi về. Họ vừa tiếp chúng tôi vừa lo nấu bữa tối. Ba người con gái đều có chồng, chỉ còn vợ chồng ông Với sống với nhau. Bà Rỗi kể lại: “Sau khi bắt ông Với từ trên rừng về, tôi và các con phải chỉ dẫn, tập ông nhớ lại từng tiếng H,re, tập cách vệ sinh, sinh hoạt gia đình... Tuy trở lại người bình thường nhưng ông Với vẫn nhớ rừng núi. Vợ chồng tôi làm một cái rẫy trên núi Tà Cơm, hàng ngày ổng lên đó làm rẫy nuôi trâu, có đêm ngủ lại không để thú rừng đến phá”.
Nhiều người dân ở thôn Tà Cơm cho biết từ khi trở về cuộc sống bình thường, ông Với rất hiền lành, siêng năng làm việc, giúp bà con trong làng. Còn chuyện vui chơi, ăn nhậu, ông không thích và lảng tránh mỗi khi trong làng tổ chức lễ.
Ông Với cùng vợ chuẩn bị bữa tối
“Nghi kỵ cầm đồ thuốc độc” là một tệ nghi lưu truyền tại các vùng dân tộc thiểu số ở Quảng Ngãi. Người nào có “đồ độc” thì sẽ hại người khác bị bệnh mà chết. “Đồ” theo cách nghĩ của đồng bào miền núi được điều chế từ việc lấy lông mép của con cọp cắm vào măng tre và để lâu ngày nó trở thành sâu. Sâu này được nuôi dưỡng bằng rau tăm và khi chúng thải ra phân thì phân chính là “đồ”. Người có “đồ” phải cúng thần linh bằng huyết gà trống trắng mới phát huy linh nghiệm, muốn hại người khác thì người có “đồ” chỉ cần vỗ vai, xoa đầu, nguyền rủa, cho ăn, uống...
Ngoài ra, “đồ” còn được làm từ những hợp chất như: lúa mới trộn lúa cũ, muối mới trộn muối cũ, dùng rễ cây đa, rễ cây và nước mã tiền, dùng đọt cây đại tướng quân. Các loại trên trộn với nhau và cho vào hũ rồi cắt tiết gà trống trắng đổ vào sẽ thành “đồ” hết sức màu nhiệm. Còn “độc” là thứ được điều chế từ các loại lá, rễ, nhựa cây độc như: cây măng gan độc, cây lá ngón và mủ của con cóc.
Theo SỰ LUÂN (CATP)