Nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười đã nêu rõ như vậy trong tham luận gửi tới Hội thảo khoa học “Đảng Cộng sản Việt Nam - 80 năm xây dựng và phát triển” do Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức ngày 26-1.

Hội thảo là dịp để nhận thức rõ hơn vai trò lãnh đạo của Đảng suốt 80 năm qua và những vấn đề đặt ra cho công tác xây dựng Đảng trong điều kiện đảng cầm quyền, lãnh đạo công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa-hiện đại hóa đất nước và hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay.

Quy định cụ thể về quyền lãnh đạo của Đảng

Đề cập đến sự lãnh đạo của Đảng đối với việc xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN, nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười viết trong bản tham luận: “Trong việc lãnh đạo xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN, cần xác định đúng chức năng, vị trí và vai trò lãnh đạo của Đảng, không được để Đảng làm thay chức năng điều hành, quản lý xã hội của nhà nước, Chính phủ. Lúc đó Đảng trở thành cơ quan quyền lực tối cao “siêu nhà nước”, mà thực chất sa vào tình trạng chuyên quyền. Dù là người lãnh đạo cao nhất nhưng những cán bộ của Đảng vẫn phải hoạt động, thực thi nhiệm vụ trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật”.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng với các đại biểu tham dự hội thảo. Ảnh: TTXVN

“Tóm lại, Đảng lãnh đạo bằng đường lối, chủ trương thông qua tổ chức của Đảng và cán bộ, đảng viên của mình trong bộ máy nhà nước chứ không bao biện, làm thay. Mặt khác cũng không được buông lỏng, thả nổi làm suy giảm vai trò lãnh đạo của Đảng đối với nhà nước và toàn xã hội” - ông nhấn mạnh.

Để làm được việc như trên, PGS-TS Nguyễn Văn Mạnh, Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh, cho rằng cần phải “khẩn trương xây dựng, hoàn thiện hệ thống văn bản quy định cụ thể về nguyên tắc, nội dung và cơ chế Đảng lãnh đạo đối với nhà nước trong từng lĩnh vực: lập pháp, hành pháp, tư pháp và từng cấp, từng loại hình tổ chức nhà nước”.

Dựa vào dân để xây dựng Đảng

Trong tham luận, nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười cũng lưu ý: Trong điều kiện Đảng ta là đảng duy nhất cầm quyền, phải hết sức đề phòng tư tưởng quan liêu, cá nhân chủ nghĩa. Bởi khi có chức vụ trong tay, nếu không xác định tư tưởng vững vàng, con người dễ phạm sai lầm, quan liêu, xa rời nhân dân, chạy theo chức tước, quyền lợi, danh vọng, đặc quyền, đặc lợi, mất dân chủ… Những tệ nạn đó không chừa một ai; bất kể ở cấp cao hay thấp, nếu không cảnh giác, không kiên trì rèn luyện thì đều có thể mắc phải.

Để làm tốt nhiệm vụ lãnh đạo xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN, theo ông điều quan trọng nhất là phải phòng và chống được những nguy cơ lớn: Sai lầm về đường lối, bệnh quan liêu và sự thoái hóa biến chất của cán bộ, đảng viên. Đặc biệt, phải xây dựng được đội ngũ cán bộ, trước hết là cán bộ lãnh đạo và quản lý các cấp vững vàng về chính trị, gương mẫu về đạo đức, trong sạch về lối sống, có trí tuệ kiến thức và năng lực hoạt động thực tiễn, gắn bó với nhân dân.

TS Hoàng Văn Tuệ, Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh, đề xuất: Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát cán bộ, đảng viên, đồng thời phải dựa vào dân để xây dựng Đảng. Ông đề cao vai trò của MTTQ, các đoàn thể chính trị-xã hội trong việc vận động quần chúng, nhân dân giám sát cán bộ, đảng viên thông qua việc phản ánh trực tiếp hoặc lấy phiếu góp ý...

VĂN TIẾN